Ukrayna’nın Ulusal Panteon Yasası Polonya ile İlişkilerde Gerilime Yol Açıyor
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Ulusal Panteon’un kurulmasına ilişkin yasayı imzaladı. Bu girişim, Polonya’da sivillere karşı işlenen suçlardan sorumlu kişilerin anılabileceği...
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Ulusal Panteon’un kurulmasına ilişkin yasayı imzaladı. Bu girişim, Polonya’da sivillere karşı işlenen suçlardan sorumlu kişilerin anılabileceği yönünde endişelere neden oldu. Polonya Dışişleri Bakan Yardımcısı Marcin Bosacki, Stepan Bandera veya Roman Şuheviç gibi isimlerin Panteona dahil edilmesinin Ukrayna’nın Polonya ve Avrupa ile olan ilişkilerini ciddi şekilde kötüleştireceğini belirtti. Buna rağmen Bosacki, Polonya ve Ukrayna’nın stratejik çıkarlarının yakın kaldığını ve Rusya’ya karşı iş birliğinin sürdüğünü vurguladı.
Ukrayna’da Ulusal Panteon Kuruluyor
Pazar günü yapılan açıklamada, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’nin Ulusal Panteon’un kurulmasına ilişkin yasayı imzaladığı bildirildi. Söz konusu belgelendirme bilgisi, Ukrayna parlamentosu olan Yüksek Şura’nın internet sitesinde yayımlandı. Bu girişim, Polonya’da sivillere karşı işlenen suçlardan sorumlu kişilerin burada anılacağına dair endişeleri artırdı.
Cumartesi günü (23 Ağustos) Kiev’de düzenlenen yıllık Gaziler Forumu’nda Ukrayna Devlet Başkanı, bağımsızlık mücadelesindeki faaliyetleriyle “bugün Ukraynalılara güçlü olmaları için ilham veren” kişilerin Panteon’da anılacağını bir kez daha belirtti. Zelenski, “Ukrayna Panteonu kesinlikle kurulacak ve bizim için kahramanın kim olduğuna sadece Ukraynalılar karar verecektir” ifadelerini tekrarladı.
Polonya Dışişleri Bakanlığı’ndan Sert Uyarı
Bu konular, Dışişleri Bakan Yardımcısı Marcin Bosacki tarafından pazar günü TVP Info’ya yapılan bir röportajda değerlendirildi. Politikacı, her ulusun ve yönetiminin kendi uygun gördüğü kahramanları seçme hakkına sahip olmasının açık olduğunu belirtti. Ancak Dışişleri Bakan Yardımcısı, “(Stepan) Bandera veya (Roman) Şuheviç gibi sivillere karşı işlenen toplu suçlardan sorumlu kişilerin Ukrayna Ulusal Panteonu’nda yer alması durumunda, bunun Ukrayna’nın yalnızca Polonya ile değil, genel olarak Avrupa ile olan ilişkilerini önemli ölçüde kötüleştireceğini” değerlendirdi.
Bosacki, birkaç gün önce Kiev’de defnedilen Ukraynalı Milliyetçiler Örgütü’nün lideri (Yevhen) Konovalec’in cenazesine değinerek, çok daha az tartışmalı bir figür olmasına rağmen neredeyse hiçbir Avrupa Birliği ülkesi diplomasi temsilcisinin törene katılmadığını ve bunun bir Polonya diplomatik eylemi olduğunu ifade etti. Konovalec’in cenazesi 18 Ağustos Salı günü Kiev’de gerçekleşmişti, naaşı ise bir hafta önce Hollanda’dan nakledilmişti.
Dışişleri Bakan Yardımcısı, Ukrayna’nın; sadece Polonyalıları değil, bazı Ukraynalıları, Çekleri, Yahudileri ve Romanları da katledenlerin yani UPA’nın 1943-1944 yıllarındaki en karanlık dönemindeki kurucularının bayraklaştırılması durumunda Avrupa ile bütünleşme konusunda devasa bir sorunla karşılaşacağını bildiğini ifade etti.
Yasanın Kapsamı ve UPA Tartışmaları
Panteon Kanunu, Rus, Rus Krallığı, Ukrayna Kazak Devleti (Zaporojya Ordusu), Ukrayna Halk Cumhuriyeti, Batı Ukrayna Halk Cumhuriyeti, Ukrayna Devleti ve Karpat Ukrayna’da devlet başkanlığı veya eşdeğer görevlerde bulunmuş kişilerin anısının yaşatılmasına imkan tanıyor. Belgeye göre, anayasaya göre görevden azledilenler hariç Ukrayna başkanları da Panteon’da onurlandırılabilir. Ayrıca Ukrayna Halk Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri, Galiçya Ordusu (Ukrayna Galiçya Ordusu), “Karpat Siç” ulusal savunma teşkilatı ve Ukrayna İsyancı Ordusu’nda (UPA) başkomutanlık veya eşdeğer görevler yürüten kişiler de bu alanda onurlandırılabilecek.
Öte yandan UPA, Polonya-Ukrayna ilişkilerindeki en tartışmalı konulardan biri olmaya devam ediyor. Bosacki, “Ukraynalıların kendisiyle değil, elit birliklerden birine UPA kahramanlarının adının verilmesi yönündeki kesinlikle hatalı kararlarından dolayı Ukrayna yönetiminin belirli kesimleriyle ayrışıyoruz” dedi.
Aynı zamanda Dışişleri Bakan Yardımcısı, “Polonya ve Ukrayna’nın stratejik çıkarlarının hâlâ birbirine çok yakın olduğunu, yani yalnızca Ukrayna’yı değil Polonya’yı da tehdit eden agresif Rusya’yı yenmesi konusunda Ukrayna’yı desteklediklerini, bunu sonraki provokasyonlarda da gördüklerini” güvence altına aldı. Bosacki, “Ukrayna’nın Rusya ile olan savaştaki zaferi Polonya’nın ulusal menfaatinedir ve burada iş birliği sorunsuz bir şekilde yürümektedir” vurgusunu yaptı.
Kaynak : Gazeta