PiS İçi Ayrışma: Muhafazakar Kanatta Bölünme Derinleşiyor
Polonya’nın ana muhalefet partisi PiS’in yönetiminin siyasi derneklere üyelik yasağı getirmesi, parti içinde ayrılığa yol açtı. Mateusz Morawiecki öncülüğündeki Rozwój Plus derneği ve...
Polonya’nın ana muhalefet partisi PiS’in yönetiminin siyasi derneklere üyelik yasağı getirmesi, parti içinde ayrılığa yol açtı. Mateusz Morawiecki öncülüğündeki Rozwój Plus derneği ve onlarca milletvekili partiden ayrılırken, uluslararası medyada bu durumun Donald Tusk yönetimine karşı muhafazakarların şansını zayıflattığı değerlendirildi. Jarosław Kaczyński’nin başbakan adayı olarak Przemysław Czarnek’i belirlemesi ise parti içindeki güç mücadelesini ve stratejik ayrışmayı gözler önüne serdi.
Parti İçinde Siyasi Dernek Yasağı ve Ayrılık Süreci
15 Temmuz’da PiS başkanlığı, “parti üyelerinin siyasi nitelikteki dernek, vakıf ve diğer kuruluşlarda faaliyet göstermesini ve üye olmasını yasaklayan” bir karar kabul etti. PiS sözcüsü Rafał Bochenek, bu kararın Mateusz Morawiecki’nin Rozwój Plus organizasyonu ile Jacek Sasin’in Po pierwsze Polska oluşumunu kapsadığını açıkladı. Üyelerin bu kuruluşlardaki üyeliklerinden ayrılmaları için yedi günlük süreleri bulunuyordu.
Sasin’in derneği parti yönetiminin iradesine boyun eğerken, Morawiecki Rozwój Plus’ın faaliyetlerine devam edeceğini duyurdu. 24 Temmuz Cuma günü PiS lideri Jarosław Kaczyński, “otuzdan fazla milletvekilinin partiden istifa ettiğini” duyururken, bu kararın önümüzdeki hafta PiS Siyasi Komitesi tarafından “onaylanacağını” belirtti. Kısa süre sonra Morawiecki, Rozwój Plus bünyesinde 40 milletvekili, bir senatör ve üç Avrupa Parlamentosu üyesi bulunduğunu netleştirdi.
Uluslararası Basının Değerlendirmeleri: Dağılma ve Tusk Faktörü
Politico dergisine göre, parlamento seçimlerine kısa bir süre kala Polonya sağının baskın partisindeki bu bölünme, muhafazakar kampın Donald Tusk’ı iktidardan uzaklaştırma şansını önemli ölçüde zayıflatıyor. “Geçtiğimiz sonbahardan bu yana PiS’e olan kamuoyu desteği zayıflıyor ve partinin kendisi, gelecekteki siyasi yönelim ile Jarosław Kaczyński ve eski başbakan Mateusz Morawiecki arasındaki halefiyet mücadelesiyle sarsıldı” ifadelerine yer verildi. Analistler, muhafazakar ve milliyetçi seçmenlerin artık Kaczyński’nin partisi, aşırı sağcı iki Konfederasyon ve Morawiecki’nin grubu arasında bölüneceğini belirtiyor.
Bununla birlikte Politico, “sağ kanattaki bölünmeye rağmen Tusk’ın, sağın birleşik güçlerinden daha büyük bir koalisyon kurmakta hâlâ zorlanabileceğini” değerlendiriyor. Yorumcular ayrıca Kaczyński’nin başbakan adayı olarak seçtiği Przemysław Czarnek’e dikkat çekerek, Kaczyński’nin Morawiecki’yi ve onun merkezci ile iş dünyasına yönelik seçmen desteğini yeniden inşa etme stratejisini iktidardan uzaklaştırdığını ifade ediyor.
PiS Kontrolü Kaybetti ve Kendi Kendini Demonte Ediyor
İngiliz The Guardian gazetesine göre PiS’teki çatışma, “partinin Polonya sağının kontrolünü kaybettiği aylardır giderek şiddetlenen anlaşmazlıkların” ardından patlak verdi. Gazete, partinin Konfederasyon ve Konfederasyon Koronya Polska’ya karşı artan desteğe yanıt bulamadığını, bunun da sağ seçmen tabanının üç parçaya bölünmesine yol açtığını kaydetti.
Eski bir bankacı ve Tusk’ın ekonomi danışmanı olan Morawiecki’nin sağın en tanınan liderlerinden biri olmaya devam ettiği, ancak aynı zamanda eleştirmenler tarafından demokraside gerileme, Avrupa Birliği ile çatışmalar ve usulsüzlük iddiaları olarak görülen PiS’in son derece tartışmalı sekiz yıllık iktidarının yüzü olduğu vurgulandı. Amerikan haber ajansı Associated Press de benzer şekilde, Polonya’daki en büyük muhalefet partisinin izleyeceği yön konusundaki gerilimler nedeniyle bölünmeyle karşı karşıya olduğuna dikkat çekti.
Der Spiegel dergisi ise hükümetle kıyasıya mücadele eden PiS’in “kendi kendini demonte ettiğini” belirtti. Kaczyński’nin Czarnek’i başbakan adayı göstermesinin, aşırı sağcı partilerin seçmenlerini kazanmayı umduğunu gösterdiğini yazan dergi, ekonomik olarak liberal olan genel başkan yardımcısı Morawiecki’nin bu karardan ötürü kendini aldatılmış hissettiğini aktardı. Morawiecki’nin diğer ılımlı PiS temsilcileriyle birlikte ilkbaharda Rozwój Plus derneğini kurduğu ve PiS’in yeniden önemli bir merkez sağ parti olmasını talep ettiği ifade edilirken, eski başbakanın örgütünün Kaczyński için “gözünün saderesi” olduğu kaydedildi.
Kaynak : Gazeta