CBOS Araştırması: Polonya ve Ukrayna İlişkilerinde Kamuoyu Eğilimleri ve Siyasi Tartışmalar

CBOS tarafından yapılan son kamuoyu araştırması, Polonya vatandaşlarının ikili ilişkiler, tarihi anlaşmazlıklar ve güvenlik konularındaki yaklaşımlarını ortaya koydu. Katılımcıların çoğunluğu, Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki’nin Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelensky’ye verilen Beyaz Kartal Nişanı’nı geri alma kararını haklı bulurken, kararın Polonya’ya etkileri konusunda bölünmüş durumda. Araştırma ayrıca, Polonya ve Ukrayna arasındaki anlaşmazlıklardan en çok Rusya’nın karlı çıktığını düşünenlerin oranının yüzde 80 olduğunu gösterdi. Çalışma, 2-12 Temmuz tarihleri arasında Polonya’da ikamet eden 938 reşit birey ile gerçekleştirildi.

CBOS araştırmasına göre, ankete katılanların yüzde 59’u, Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki’nin Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelensky’ye verilen Beyaz Kartal Nişanı’nı geri alma kararını haklı buluyor. Katılımcıların yüzde 28’i ise bu kararı olumsuz değerlendiriyor. Bununla birlikte, bu adımın Polonya için sonuçlarına ilişkin görüşler bölünmüş durumda; katılımcıların yüzde 41’i bunun Polonya’ya yarardan çok zarar getirdiğini düşünürken, aynı oran (%41) faydaların zararlardan ağır bastığı görüşünü savunuyor.

CBOS, katılımcıların büyük bir çoğunluğunun (yüzde 84) başka bir ülkenin Polonyalılara karşı işlenen suçlardan sorumlu tarihi figürleri yüceltmesi durumunda Polonya devletinin tepki vermesi gerektiğine inandığına dikkat çekti. Aynı zamanda, Ukraynalıların kendi tarihi kahramanlarına sahip olma hakkı meselesi daha büyük bölünmeler yaratıyor; respondentlerin yüzde 44’ü, Ukrayna tarihi açısından olumsuz bir sicile sahip olsalar bile Ukraynalıların kendi kahramanlarına hakkı olduğunu belirten ifadeye katılırken, yüzde 42’si ise aksi görüşü savunuyor.

Polonya ve Ukrayna İlişkileri: Anlaşmazlıktan Kim Kazanıyor?

Araştırmaya göre Polonya vatandaşları, Polonya-Ukrayna anlaşmazlığının siyasi koşullarının farkında. Anket katılımcılarının yüzde 73’ü, Polonyalı ve Ukraynalı siyasetçilerin kendi siyasi çıkarları uğruna iki ülke arasındaki çatışmaları körüklediği ifadesine katılıyor. Öte yandan, yüzde 80’lik bir kesim bu anlaşmazlıktan Rusya’nın fayda sağladığını düşünüyor.

Buna karşın katılımcıların yüzde 75’i, Polonya ve Ukrayna’nın aralarındaki ayrışma yaratan konulara odaklanmak yerine, öncelikle Rusya’dan gelen tehdit karşısında iş birliği yapması gerektiğine işaret ediyor. Ayrıca respondentlerin yüzde 52’si, iki ülkenin ayrışan çıkarlarından ziyade daha fazla ortak hedef ve menfaate sahip olduğu kanısında. Aksini düşünenlerin oranı ise yüzde 31.

Polonya’nın Ukrayna ile İlişkilerinde Öncelikler ve Respondent Grupları

Polonya’nın Ukrayna ile ilişkilerindeki öncelikleri sorulan katılımcılar en sık güvenlik alanında iş birliğini (yüzde 61) işaret etti. Bunu sırasıyla iyi komşuluk ilişkilerinin inşa edilmesi (yüzde 46), Volın Katliamı kurbanlarının uygun şekilde anılması (yüzde 43), Polonya’nın Avrupa bölgesindeki lider konumunun güçlendirilmesi (yüzde 41) ve Polonyalı şirketlerin Ukrayna’nın yeniden inşasına katılımı (yüzde 40) izledi.

CBOS, Polonya-Ukrayna anlaşmazlığına yaklaşım açısından katılımcıları üç gruba ayırdı. En kalabalık grubu, katılımcıların yüzde 46’sını oluşturan ve araştırma merkezinin değerlendirmesine göre Ukrayna politikasına karşı daha dışlayıcı ve çatışmacı bir tutum benimseyen “ahlakçılar” (moralişler) oluşturuyor. Bunların yüzde 95’i Zelensky’den Beyaz Kartal Nişanı’nın geri alınması kararını haklı bulurken, yüzde 99’u geçmişle hesaplaşılmadan iyi ikili ilişkiler kurulamayacağı görüşünde.

CBOS tarafından belirlenen ikinci grup ise katılımcıların yüzde 34’ünü oluşturan pragmatistlerdir. Ahlakçılara kıyasla geleceğe ve iş birliğine daha fazla odaklanan bu grubun yüzde 70’i, Polonya tarihindeki olumsuz rollerine rağmen Ukraynalıların kendi kahramanlarına sahip olma hakkına inandığını belirtiyor ve yüzde 70’i Zelensky’den Polonya nişanının geri alınması kararını eleştirel değerlendiriyor. Aynı zamanda pragmatistlerin yüzde 96’sı Rusya’dan gelen tehdit karşısında Polonya ile Ukrayna’nın iş birliği yapması ve tarihi anlaşmazlıkların ikinci plana atılması gerektiğini düşünüyor.

CBOS tarafından vurgulanan en az kalabalık grup ise katılımcıların yüzde 20’sini oluşturan “uzak duranlar” (wycofani) oldu. Bu kişiler, diğerlerine kıyasla Polonya-Ukrayna ilişkileri konusundaki konularda net bir görüşe sahip olmama eğiliminde. Bununla birlikte, bunların yüzde 54’ü Karol Nawrocki’nin Zelensky’den Beyaz Kartal Nişanı’nı geri alma kararını haklı bulurken, yüzde 55’i Polonya ve Ukrayna’nın Rus tehdidine karşı öncelikle iş birliği yapması gerektiği konusunda hemfikir.

Araştırma, 2-12 Temmuz tarihleri arasında Polonya’da ikamet eden 938 reşit birey üzerinde gerçekleştirilmiştir.

Kaynak : Gazeta